Tuy nhiên, trong thời gian qua, lợi dụng sự phát triển mạnh mẽ của mạng xã hội và các nền tảng thanh toán trực tuyến, nhiều đối tượng xấu đã trắng trợn mạo danh hoạt động từ thiện để lừa đảo, chiếm đoạt tài sản, gây bức xúc trong dư luận, làm tổn hại nghiêm trọng đến niềm tin xã hội và làm ảnh hưởng trực tiếp đến những người thực sự cần được giúp đỡ.
Gần đây nhất, không khó để bắt gặp các cơ quan truyền thông, báo đài đưa tin về vụ lùm xùm của một dự án thiện nguyện mà trước giờ luôn được “gắn mác” là dự án nhân văn do Trung tâm tình nguyện quốc gia (một đơn vị trực thuộc Trung ương Hội Liên hiệp thanh niên Việt Nam) thực hiện.
Trong nhiều năm liền, dự án thiện nguyện "Nuôi em" do ông Hoàng Hoa Trung sáng lập đã lấy được đông đảo tin tưởng của cộng đồng với hàng loạt hình ảnh đẹp đẽ, livestream giúp đỡ các em nhỏ vùng khó khăn những bữa ăn, sách vở,… Những thủ đoạn này đánh mạnh vào cảm xúc, khiến nhiều người mất cảnh giác và vội vàng chuyển tiền mà không kiểm chứng thông tin.

“Nuôi em” nhanh chóng phát triển, thu hút sự tham gia của hàng chục nghìn mạnh thường quân trong và ngoài nước, từng được đánh giá là một trong những mô hình thiện nguyện cá nhân có quy mô lớn. Nhưng chỉ khi trên mạng xã hội xuất hiện các thắc mắc “ Vì sao mỗi em nhỏ có một mã số riêng biệt mà lại có nhiều người bị trùng mã số nuôi em?” thì sự mập mờ về việc sao kê, quy trình phân bổ kinh phí, cũng như mối quan hệ giữa dự án với các pháp nhân, cá nhân liên quan mới được lực lượng Công an vào cuộc làm rõ.
Hành vi lợi dụng từ thiện để lừa đảo không chỉ gây thiệt hại về kinh tế mà còn để lại hậu quả lâu dài: làm suy giảm niềm tin của người dân đối với các hoạt động nhân đạo chân chính. Nhiều người sau khi bị lừa trở nên nghi ngại, thờ ơ trước những lời kêu gọi thật sự, khiến những hoàn cảnh khó khăn bị ảnh hưởng trực tiếp. Đây không chỉ là vấn đề đạo đức mà còn là vấn đề an ninh trật tự trên không gian mạng, cần được đấu tranh quyết liệt, xử lý nghiêm minh theo quy định của pháp luật.
Nhận diện rõ thủ đoạn – Chủ động phòng ngừa
Qua công tác đấu tranh, xử lý các vụ việc, cơ quan chức năng chỉ rõ những thủ đoạn phổ biến của tội phạm lợi dụng từ thiện để lừa đảo:
- Giả mạo tổ chức, cá nhân uy tín: lập fanpage, tài khoản có tên gọi, hình ảnh gần giống các quỹ từ thiện, hội nhóm được nhiều người biết đến.
- Kêu gọi quyên góp trong tình huống “khẩn cấp”: thúc ép chuyển tiền nhanh, không cho người dân thời gian kiểm chứng.
- Yêu cầu chuyển tiền vào tài khoản cá nhân hoặc trung gian: sau khi nhận tiền, đối tượng lập tức rút hoặc chuyển tiếp để che giấu dấu vết.
Những thủ đoạn trên không mới nhưng ngày càng tinh vi, có tổ chức, đòi hỏi người dân phải hết sức tỉnh táo.
Nâng cao cảnh giác – Chung tay cùng lực lượng Công an
Trước thực trạng trên, cơ quan Công an khuyến cáo người dân:
- Chỉ ủng hộ, quyên góp thông qua các tổ chức, quỹ từ thiện hợp pháp, uy tín, có công khai, minh bạch.
- Tuyệt đối không chuyển tiền vào tài khoản cá nhân không rõ ràng, không có xác nhận chính thức.
- Kiểm chứng kỹ thông tin trước khi chia sẻ, không vô tình tiếp tay cho hành vi lừa đảo.
- Khi phát hiện dấu hiệu nghi vấn, kịp thời báo cho cơ quan Công an để phối hợp xử lý.
Mỗi lượt chia sẻ thiếu kiểm chứng, mỗi lần chuyển tiền theo cảm xúc có thể vô tình tiếp tay cho tội phạm. Sự tỉnh táo của người dân chính là “lá chắn” hiệu quả nhất để ngăn chặn các hành vi lừa đảo trên không gian mạng.
Đấu tranh với tội phạm lợi dụng hoạt động từ thiện để lừa đảo là nhiệm vụ cấp thiết, đòi hỏi sự vào cuộc đồng bộ của các cơ quan chức năng và sự chung tay của toàn xã hội. Mỗi người dân hãy nâng cao ý thức cảnh giác, đồng hành cùng lực lượng Công an kiên quyết đấu tranh, đẩy lùi các thủ đoạn lừa đảo, góp phần giữ vững trật tự an toàn xã hội.
Hãy để lòng tốt được đặt đúng chỗ, để hoạt động từ thiện giữ trọn ý nghĩa nhân văn cao đẹp vốn có!