Trình Quốc hội Đề án thành lập thành phố Đồng Nai trực thuộc Trung ương

Đưa Đồng Nai trở thành đô thị lớn, có chức năng tương hỗ cùng phát triển với Thành phố Hồ Chí Minh

Tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ nhất, Quốc hội khóa XVI, sáng 20-4, Bộ trưởng Nội vụ Đỗ Thanh Bình, thừa ủy quyền của Thủ tướng Chính phủ, trình bày Tờ trình về việc thành lập thành phố Đồng Nai trực thuộc Trung ương.

Theo Bộ trưởng, thành lập thành phố Đồng Nai trực thuộc Trung ương là cần thiết, với cơ sở chính trị quan trọng là Văn bản số 1184-CV/VPTW ngày 23-3-2026 của Văn phòng Trung ương Đảng thông báo ý kiến của Bộ Chính trị về thành lập thành phố Đồng Nai và Nghị quyết số 03-NQ/TW ngày 25-3-2026 của Hội nghị Trung ương 2 khóa XIV đồng ý chủ trương thành lập thành phố Đồng Nai trực thuộc Trung ương, trình tại Kỳ họp thứ nhất, Quốc hội khóa XVI theo quy định.

Về cơ sở pháp lý và cơ sở thực tiễn, Quy hoạch vùng Đông Nam Bộ đã định hướng thành lập thành phố Đồng Nai trực thuộc trung ương trong giai đoạn đến năm 2030, nâng cao vai trò động lực của Đồng Nai trong phát triển vùng Đông Nam Bộ; gắn kết chặt chẽ, hài hòa với Thành phố Hồ Chí Minh trong tạo lập và phát triển không gian kinh tế, đô thị của vùng.

Bộ trưởng Nội vụ nhấn mạnh, việc thành lập thành phố Đồng Nai sẽ tạo động lực phát triển mới không chỉ cho Đồng Nai mà còn đóng góp thiết thực cho khu vực miền Nam và cả nước. Đây là bước chuyển căn bản về mô hình phát triển và mô hình quản trị địa phương nhằm đưa Đồng Nai trở thành đô thị lớn, có chức năng chia sẻ, liên kết, tương hỗ cùng phát triển với Thành phố Hồ Chí Minh.

Qua đó, đạt mục tiêu trở thành cực tăng trưởng quan trọng của quốc gia, giữ vai trò là trung tâm kết nối kinh tế vùng và cửa ngõ hội nhập quốc tế, là hình mẫu phát triển năng động, hiện đại, văn minh làm cơ sở định hướng không gian phát triển mới cho cả Vùng Đông Nam Bộ theo Kết luận của Bộ Chính trị.

Về phương án cụ thể, Chính phủ đề xuất thành lập thành phố Đồng Nai trên cơ sở nguyên trạng 12.737,18 km² diện tích tự nhiên, quy mô dân số 4.491.408 người và 95 đơn vị hành chính cấp xã của tỉnh Đồng Nai.

Kết quả sau khi thành lập, thành phố Đồng Nai trực thuộc Trung ương không thay đổi về diện tích tự nhiên và quy mô dân số; có 95 đơn vị hành chính cấp xã, gồm 33 phường và 62 xã. Cả nước có 34 đơn vị hành chính cấp tỉnh, gồm 7 thành phố và 27 tỉnh (giảm 1 tỉnh, tăng 1 thành phố).

Trụ sở của thành phố Đồng Nai trực thuộc Trung ương được giữ nguyên như hiện nay. Về phương án sắp xếp kiện toàn tổ chức bộ máy, cơ bản giữ nguyên trạng tổ chức bộ máy tại các cơ quan, đơn vị trong hệ thống chính trị của tỉnh Đồng Nai hiện nay; thành lập mới các cơ quan, đơn vị theo quy định của Đảng, điều lệ của tổ chức và của pháp luật.

Đối với phương án sắp xếp, bố trí đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức, trước mắt, giữ nguyên trạng đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức tại các cơ quan, đơn vị trong hệ thống chính trị của tỉnh Đồng Nai hiện nay; đồng thời tỉnh Đồng Nai đã có phương án, lộ trình thực hiện sắp xếp, bố trí nhân sự theo quy định bảo đảm phù hợp với mô hình chính quyền đô thị.

Khai thác hiệu quả lợi thế, phát huy vị thế, vai trò chiến lược của Đồng Nai

Trình bày báo cáo thẩm tra, Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp Phan Chí Hiếu nêu rõ, Ủy ban Pháp luật và Tư pháp tán thành với sự cần thiết thành lập thành phố Đồng Nai trên cơ sở nguyên trạng diện tích tự nhiên và quy mô dân số của tỉnh Đồng Nai với các lý do như đã nêu trong Tờ trình và Đề án của Chính phủ.

Việc thành lập thành phố Đồng Nai đã được Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Bộ Chính trị xem xét, đồng ý về chủ trương. Tỉnh Đồng Nai cũng đã bảo đảm 5/5 điều kiện và 7/7 tiêu chuẩn thành lập thành phố trực thuộc Trung ương theo quy định tại Luật Tổ chức chính quyền địa phương và Nghị quyết số 112.

Trên cơ sở Tờ trình, Đề án của Chính phủ và ý kiến của các cơ quan tham gia thẩm tra, Ủy ban Pháp luật và Tư pháp kiến nghị Quốc hội tán thành và thông qua Nghị quyết về việc thành lập thành phố Đồng Nai trực thuộc Trung ương.

Đồng thời, đề nghị cấp ủy, chính quyền tỉnh Đồng Nai chỉ đạo các cơ quan hữu quan của địa phương khẩn trương hoàn thành quy hoạch đô thị, có kế hoạch, lộ trình cụ thể để khắc phục các tiêu chuẩn phân loại đô thị còn chưa đạt hoặc mới đạt ở mức thấp để bảo đảm chất lượng đô thị; quan tâm đến việc triển khai các dự án nhằm phát triển hệ thống đô thị vùng Đông Nam Bộ đồng bộ, hiện đại, kết nối nhanh, giúp thành phố Đồng Nai thực sự trở thành đô thị lớn cấp vùng, chia sẻ, tương hỗ, cùng phát triển với các tỉnh, thành phố khác, tạo lập không gian kinh tế, đô thị của vùng.

Cùng với đó, bảo đảm hoàn thành các chỉ tiêu, mục tiêu phát triển kinh tế-xã hội của địa phương, khai thác hiệu quả lợi thế, phát huy vị thế, vai trò chiến lược của Đồng Nai, hướng đến mục tiêu cuối cùng của việc thành lập thành phố Đồng Nai là nâng cao chất lượng cuộc sống của nhân dân và đóng góp hiệu quả cho sự phát triển kinh tế-xã hội của vùng Đông Nam Bộ cũng như cả nước.

Ủy ban Pháp luật và Tư pháp cũng đề nghị chính quyền tỉnh Đồng Nai tiếp tục rà soát, có phương án xử lý hiệu quả các trụ sở, tài sản công dôi dư và kiện toàn tổ chức bộ máy, biên chế các cơ quan trong hệ thống chính trị của địa phương sau khi sắp xếp đơn vị hành chính năm 2025 theo đúng các chỉ đạo, quy định của cấp có thẩm quyền; quan tâm đào tạo, bồi dưỡng và nâng cao năng lực cho đội ngũ cán bộ, công chức bảo đảm bộ máy chính quyền địa phương hoạt động phù hợp với mô hình chính quyền đô thị, thực hiện hiệu quả nhiệm vụ, quyền hạn và phục vụ tốt nhu cầu của nhân dân địa phương.